29
Ekim

Savaş Günlükleri-2: Suriye Hava Sahası Tartışmaları

29 Ekim 2016 Yazar: Serdar Nâzım Yüce | Köşe adı: CEZA SAHASI
Tüm Yazılar

‘Savaş Günlükleri’ yazı dizisi, Musul tartışmalarının ardından şimdi de Türkiye ile Suriye arasındaki hava sahası gerginliğini konu ediyor. Gazeteci Musa Özuğurlu’yla Suriye hava sahası üzerinde dönen tartışmaları ve Suriye’deki son durumu konuştuk.

 

AYKIRI AKADEMİ – DOSYA: Serdar Nâzım Yüce

Türkiye’nin Suriye’nin kuzeyinde düzenlediği hava saldırıları “hava sahası” tartışmalarını beraberinde getirdi. Suriye Savunma Bakanlığı, Suriye’nin izni olmadan hava sahalarına giren Türk savaş uçaklarına müdahale edeceklerini açıkladı. Bu açıklama 20 Ekim’de yapıldı. Ertesi gün Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, Türkiye’nin Suriye kuzeyinde düzenlediği hava saldırıları hakkında endişeli olduklarını açıkladı.

20 Ekim tarihinde AlMasdarNews Suriye Savunma Bakanlığı’nın konuyla ilgili açıklamasını paylaştı. Bu açıklamaya göre, Türk savaş uçakları “Fırat Kalkanı” operasyonu kapsamında Suriye’nin Hasad, el-Variah, Sad El-Saba, Ihras, Um Hoş ve Hassi köylerine hava saldırıları düzenlemiş ve 150 sivilin ölümüne neden olmuştu. Bu saldırılarla ilgili bilançoyu paylaşan Suriye Savunma Bakanlığı, “Hava sahamızı bir kere daha ihlal etmeye çalışacak Türk savaş uçakları tüm olanaklar kullanılarak düşürülecektir” dedi.

Söz konusu saldırı hakkında Türk Silahlı Kuvvetleri ise, Suriye'nin kuzeyinde, YPG'nin yeni kontrol altına aldığı bölgede bulunan 18 hedefe 26 bomba atıldığı ve harekât sonucunda 160-200 YPG'linin öldüğünü açıkladı. Bu saldırılara neden olaraksa, Türkiye’nin sınır bölgelerine düşen havan mermileri gösteriliyor. Konuyla ilgili olarak Cumhurbaşkanı Erdoğan, “Teröristlerin yakınımıza gelerek bize saldırmalarını bekleyecek değiliz, onların saldırmalarına fırsat vermeden biz gelip vuracağız" şeklinde bir açıklama yapmış, Türkiye’nin hava operasyonları bundan sonra başlamıştı.

‘YENİDEN TACİZ’ İDDİASI

Son olarak 28 Ekim tarihinde, Türk savaş uçaklarının Suriye hava sahasına girmeye çalıştığı ileri sürüldü. Sputnik'e konuşan bir askeri kaynak, "Türk uçakları, Halep'in kuzeyinden Suriye hava sahasına girmeye çalıştı. Ancak Suriyeli ve Rus askeri yetkililerin ikazının ardından uçaklar geri döndü" ifadelerini kullandı.

 

MUSA ÖZUĞURLU’YLA SÖYLEŞİ

Suriye üzerindeki hava sahası tartışmaları tüm yakıcılığıyla devam ederken konuyu gazeteci Musa Özuğurlu’ya sorduk. Uzun yıllar Şam’da yaşamış Özuğurlu ile yaptığımız söyleşiyi paylaşıyoruz. 

TSK'nın yaptığı açıklamada, operasyon nedeni olarak Türkiye'nin sınır bölgelerine havan mermisi düşmesi gösteriliyor. Erdoğan'ın açıklamaları ve 'Fırat Kalkanı'nın amaçlarına değinecek olursak, bunun bir misilleme olduğunu düşünmek doğru olur mu?

Hayır, alakası yok. Türkiye zaten öteden beri buraya girmeye çalışıyordu. 15 Temmuz sonrası ordunun güçlü olduğuna vurgu yapmak ve içeride durumu daha da sağlamlaştırmak amacıyla yapıldı Fırat Kalkanı. Diğer yandan Kürtlerin Suriye içindeki ilerleyişinin Ankara’yı uzun vadeli projeksiyon açısından rahatsız ettiği de bir gerçek. Eğer tabii orada IŞİD olmasaydı Türkiye için müdahale zemini bu kadar kolay oluşmayacaktı. IŞİD bir yandan da kolaylaştırıcı etken oldu. Yani bu AKP için bir şans aslında.

‘SURİYE, TÜRKİYE’Yİ GÖRMEZDEN GELMESE SAVAŞ ÇIKAR’

Bu gelişmelerin tam tersi geçtiğimiz yıl olmuştu. Türk hava sahasına girdiği söylenen bir Rus savaş uçağı düşürülmüştü. Ama bugün Suriye'de "rahatlıkla" operasyon yapılabiliyor. Bu sanırım savaşın psikolojik ve hukuki boyutuna dönük bir müdahale. Suriye hükümetini hukuki olarak yok sayma girişimlerinin anlamı ve savaşa etkisi ne?

Yok sayma girişimlerini tersten düşünmek lazım. Soruyu şöyle soralım; asıl Suriye yönetimi Türkiye’yi yok saymasa, yani kendi topraklarında olan yabancı bir varlığı görmezden gelmese ne olur? Savaş çıkar, yanıt bu. Türkiye’nin Suriye yönetimini yok saymasının savaşın gidişatına hiçbir etkisi yok. Çünkü Türkiye’nin girdiği bölgeler Suriye ordusu için önceliği olan yerler değil. Yani aslında Türkiye, kimsenin ilgilenmediği yerleri önemli hale getirmiş oldu Cerablus’a girmekle. Lokal anlamda önemli ama Suriye geneli itibariyle hiç de önemli değil. Bir de Türkiye basını çok büyüttü işi.

Bu arada Türkiye rahatlıkla operasyon yapıyorsa bu “Rusya’nın hesaplarının verdiği izinden” dolayıdır. Rusya bir yandan Türkiye ile mücadele ediyor ama diğer yandan gaz, nükleer anlaşmaları gibi fırsatları kaçırmak istemiyor.  Ve Türkiye’nin Suriye’ye girmesi aynı zamanda ABD ile arasındaki huzursuzluğu daha da arttıracağı için Rusya bir taşla çok kuş vurmuş oluyor. Ama belli sınırlar içinde olması önemli Rusya için, ki zaten bunu hemen belli ettiler.

Türkiye'nin yaptığı operasyonla ilgili bir itilaf yok. Bir taraf sivillerin öldürüldüğünü söylüyor ama diğer taraf YPG hedeflerinin vurulduğunu açıklıyor. Operasyon yapılan bölgeyle ilgili olarak neler söylersiniz?

Operasyon yapılan bölgede elbette siviller var. Ama sivillerin doğrudan hedef alınması hususunda herhangi bir bilgim yok, olacağını sanmıyorum da. Ama herkesin bir terör örgütü tanımlaması var ve bu tanımlamaya göre bombardımanlar yapılıyor. Fakat bu bombardıman yapılan yerlerde ne kadar sivil yaşıyor, bunu bilebilmek mümkün değil. Bu arada aynı tartışmalar Suriye genelinde söz konusu.

‘UÇUŞA YASAK BÖLGE’ SAVAŞ SEBEBİDİR

Türkiye'nin hareket alanı bir yandan Irak'ta bir yandan da Suriye'de daralıyor. Bu bağlamda, hava sahası tartışmalarında Türkiye nasıl hamleler yapabilir?

Uçuşa yasak bölgeyi kastediyorsan böyle bir şey şimdiye kadar olmadı çünkü yapılamazdı. Yani ‘ABD ile Türkiye anlaşmadı’ gibi bahaneler doğru değil. Suriye Libya gibi değil, egemen bir devlet ve ordusu var, tabii radarları da… Yani bu tür girişimlere istemezse izin vermez. Bu durumda uçuşa yasak bölge Suriye topraklarında başka bir gücün olması demektir ki  bu da savaş sebebidir. Bu yüzden de herkes “uçuşa yasak bölge” diyor ama kimse cesaret edemiyor.

Rusya'nın da etkisi var bir yandan. Dışişleri Bakanı Lavrov Suriye'den yana tavır aldıklarını deklare etmiş oldu. Rus uçağının düşürülmesi olayı da göz önüne alındığında Rusya fiziki olarak da devreye girer mi?

Her zaman devreye girer. Aslında “ne kadar daha girecek” diye sormak lazım… Uçak gemisi Kuznetsov, en gelişmiş seriden uçaklar, radarlar, s-400’ler… Bunlar ağır silahlar ve Rusya şu taktiği güdüyor; karşı taraf ne kadar el yükseltirse ben de o kadar yükseltirim. Bu nedenle Ruslar eğer karşı taraf ağır bir saldırıya girişirse çok daha ağır bir yanıt verebilir. Zaten bu kararlılık anlaşıldığı için ürkek hamlelerle yetiniliyor.

İhtimaller çeşitli tabii ama bu hamleler nereye varacak sizce?

Evet, çeşitli. Uçuk bir senaryo olarak görülüyor ama dünya savaşına kadar gitme durumu var. Zaten bir nevi  peşrev yaşıyoruz. Düşük yoğunluklu denemeler, sınamalar… Bunun dışında bölgesel savaş senaryosu da dillendiriliyor. Aslında her şey emperyalizmin mamasının kesilip kesilmeyeceğiyle alakalı, gerisi biraz hikâye. Canları acırsa bir gün beklemez savaş başlatırlar.

Şimdi herkes Suriye sahnesinde köşe kapmaca oynuyor. Suriye açısından bakacak olursak, bu savaş sonunda kesinlikle Suriye'nin zaferiyle bitecek. Çok büyük bedeller ödediler, bunun karşılığını da alacaklar. Tarihte bunun tersi örnek yok.

 

 

SAVAŞ GÜNLÜKLERİ - 1: Musul'da Operasyon

Uzun süredir beklenen Musul operasyonu geçtiğimiz hafta başladı. Irak Ordusu ve peşmerge, ABD’nin öncülük ettiği IŞİD karşıtı koalisyonun da desteğiyle 2014 yılında IŞİD’e teslim olan Musul’a doğru harekete geçti.Savaş Günlükleri dosyamızın 1.Bölümü Musul'da devam eden operasyon ile ilgiliydi.

Yazının tamamını okumak için tıklayınız.

 

Ali Örnek, Musul Operasyonu’nu Aykırı Akademi için yorumladı. ABD’nin IŞİD’i Musul’dan Suriye’ye püskürterek Halep’te zafere yaklaşan Putin ve Esad’ın başına bela etmek istediğini düşünen Örnek’e göre Suriye’de ABD IŞİD’i bir şok birliği olarak kullanıyor. Operasyon sırasında Türkiye’nin Musul’daki gücünün kim vurduya gitmesinden endişe ettiğini de dile getiren gazeteci, IŞİD’in ilerleyen günlerde Musul konusunda şaşırtıcı hamleler yapabileceğine inanıyor.

Söyleşinin Tamamını okumak için tıklayınız

 

 

 

 

 

 

 

 

Copyright © 2013 by Simurg Medya. Tüm Hakları Saklıdır.

elektrik malzemeleri